Esther Hoorn

om kennis te delen over open content en rechten

Europese Commissie organiseert hoorzitting over de Google Books Settlement


Vanuit Duitsland is bij de EU bezwaar gemaakt tegen de Google Book Settlement. Scannen zonder vooraf toestemming te vragen past niet in het Continentaal Europese auteursrecht, zo wordt terecht betoogd. Duitsland vreest dat de Settlement andere digitaliseringsinitiatieven, zoals Europeana, buiten spel zet. Er komt nu op 7 september een hoorzitting op basis waarvan de Europese Commissie een inschatting wil maken van de gevolgen van de Settlement voor uitgevers en auteurs in Europa. Maar ook het belang van de Europese consument en andere publieke belangen zullen aan de orde komen.

 

De Settlement is complex. Amerikaanse uitgevers en rechthebbenden hebben met Google om tafel gezeten. Bibliothecarissen en andere digitaliseringsinitiatieven hebben zich gemengd in het debat in de V.S om te lobbyen voor publieke belangen, zoals de privacy van de lezer. Er is voorgesteld dat er ook een bibliotheekvertegenwoordiger komt in de organisatie van het Book Register, dat alle transakties rond Google Books gaat administreren.

 

Google heeft niet gewacht op wetgeving of beleid. In samenwerking met bibliotheken en uitgevers is er een belangrijk corpus (wetenschappelijke) werken gedigitaliseerd. Voor een deel zijn dit verweesde werken. Boeken, waarvan niet kan worden vastgesteld wie de rechthebbenden nu zouden zijn, terwijl ze nog niet in het publieke domein gevallen zijn.

Door de Settlement is Google als enige verlost van de risico’s, die het scannen van verweesde werken met zich meebrengt. James Grimmelman, die uitgangspunten en aanbevelingen over de Google Books Settlement op een rijtje zette, formuleert het zo:

 

“All those pesky claims from authors who couldn’t be found go away. No one else can rely on the settlement to do that work for them.”

 

De Settlement is complex. Maar de kern is eenvoudig. Google gaat geld verdienen met verkoop van ebooks, licenties voor instellingen en bibliotheken en reclames, die aansluiten op de geraadpleegde tekst. Van die inkomsten gaat 2/3 naar uitgevers en rechthebbenden. Het Book Register legt de informatie, die nodig is voor deze verdeling vast.  

 

De Europese Commissie nodigt nu voor de hoorzitting alle belanghebbenden uit, die gereageerd hebben op het Groenboek Auteursrecht in de kennissamenleving. SURF bepleitte toen de stimulering van licenties, die wetenschappelijke auteurs de mogelijkheid bieden om hun werk Open Access op internet beschikbaar te maken. Welke werking kan er op dit punt van de discussie over de Settlement uitgaan?


Voor wetenschappelijke uitgevers is het natuurlijk aantrekkelijker om samen te werken met Google Books, dan mee te werken aan Open Access alternatieven. Uiteindelijk zullen de bibliotheken wel een licentie moeten aanschaffen bij Google om de gedigitaliseerde boeken op campus digitaal te kunnen aanbieden. Uitgevers bepalen welk deel van de gescande boeken vrij toegankelijk zal zijn. Voor wetenschappelijke auteurs is het veelal onduidelijk welke andere opties ze hebben. Daarmee kan het business model van Google een belemmering vormen voor Open Access business-modellen.

 

Kan het Book Right Registry ook ingezet worden om informatie op te slaan om rechten over hergebruik aan eindgebruikers te geven en publicaties vrij beschikbaar te maken? Grimmelman verdedigt dat de databases met metadata van het Register publieke goederen zijn, die zonder gebruiksbeperkingen beschikbaar zouden moeten zijn (Principle 4). Ook in het belang van andere initiatieven, zoals Wikipedia, die zich in zetten voor rechtenvrije informatie op Internet, zou ik willen dat de Europese Commissie haar invloed inzet om dit te waarborgen.


 

 

Leave a Reply